Architekt Jerzy Seroka

04/06/2026

01/06/2026

Minimalna pojemność MDS wreszcie określona!!

Jednym z największych problemów praktycznych po wejściu w życie przepisów dotyczących Miejsc Doraźnego Schronienia (MDS) był brak jasnych zasad określania ich minimalnej pojemności.

Nowelizacja ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej z 17 kwietnia 2026r. w końcu to precyzuje.

Minimalna pojemność MDS została określona według konkretnych wskaźników:
- dla budynków użyteczności publicznej - powierzchnia użytkowa / 15m² na osobę
- dla budynków mieszkalnych wielorodzinnych - łączna powierzchnia mieszkań / 20m² na osobę
- dla garaży podziemnych - co najmniej dwukrotność liczby miejsc postojowych, jeśli wcześniejsze wskaźniki nie dają większej liczby osób

Jednocześnie ustawodawca wprowadził górny limit pojemności:
75% powierzchni netto kondygnacji podziemnej lub garażu / 1,5m² na osobę.

Co ważne:
- przewidziano możliwość zmniejszenia wymaganej pojemności MDS ze względu na lokalne uwarunkowania terenowe,
- określono wyłączenia dla mniejszych inwestycji,
- doprecyzowano przepisy przejściowe dla inwestycji rozpoczętych przed 1 stycznia 2026 r.

To zmiana, na którą czekała praktycznie cała branża projektowa. Jasne wskaźniki oznaczają większą przewidywalność zarówno dla architektów, jak i inwestorów już na etapie koncepcji i analiz chłonności inwestycji.

29/05/2026

Ustawa o ochronie ludności - najważniejsze zmiany dla architektów i inwestorów

14 maja 2026 r. opublikowano długo wyczekiwaną nowelizację ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej. Dla projektantów, inwestorów i branży budowlanej to bardzo istotna zmiana porządkująca wiele niejasności dotyczących Miejsc Doraźnego Schronienia (MDS) oraz budowli ochronnych.

Najważniejsze zmiany:
Wprowadzono pojęcie PUNKTÓW SCHRONIENIA – miejsc tymczasowego ukrycia ludzi w budynkach lub innych obiektach, zapewniających podstawową ochronę przed skutkami zagrożeń i użycia konwencjonalnych środków rażenia.

Umożliwiono stosowanie ROZWIĄZAŃ ZAMIENNYCH dla MDS względem wymagań określonych w rozporządzeniu MSWiA z 9 lipca 2025 r.

To szczególnie ważne w praktyce projektowej, gdzie sztywne wymagania techniczne często były trudne do zastosowania w istniejących uwarunkowaniach inwestycyjnych.

Wprowadzono zasadę obowiązku zapewnienia BUDOWLI OCHRONNYCH W BUDYNKACH UŻYTECZNOŚCI PUBLICZNEJ, z możliwością wyjątków określonych w rozporządzeniu.

Doprecyzowano procedury uznawania obiektów za budowle ochronne oraz kwestie związane z określaniem ich pojemności i odporności.

Nowelizacja obowiązuje od dziś - od 29 maja 2026 r., natomiast część przepisów dotyczących MDS działa z mocą od 1 stycznia 2026 r.
To jedna z ważniejszych zmian legislacyjnych dla branży projektowej w ostatnich miesiącach — szczególnie w kontekście projektowania budynków wielorodzinnych, użyteczności publicznej oraz garaży podziemnych.

29/05/2026

Zwyczajna praktyka czy patologia systemowa?

Czy może inaczej nazwać praktykę, z którą nie myśli ukrywać się Starostwo Powiatowe w Kartuzach.
Wizytując wydział budownictwa można odnieść wrażenie, iż są "równi i równiejsi".

Pytanie : czy to tak powinno wyglądać, że część pracowni i firm wykonawczych ma "swoje" szafki w Starostwie?

W czasie RODO można odnieść wrażenie, że ktoś tu ma darmową reklamę?
Czy to oznacza, że ktoś jest bardziej uprzywilejowany? Czy może to znajomi królika i mogą wszystko?

Co sądzicie o takiej praktyce i czy pracownie/firmy powinny mieć takie szafki w urzędach?

Jak jest u was w Starostwach? - napiszcie w komentarzu.

(nazwy wymazałem, ale jak kto chętny można zobaczyć w Starostwie)

19/05/2026

Zmiany w dokumentacji projektowej od listopada 2026 r. – większa precyzja i nowe wymagania dotyczące dostępności.

Nowelizacja rozporządzenia w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego wprowadza również szereg zmian dotyczących jakości i szczegółowości dokumentacji projektowej.

Część nowych przepisów zacznie obowiązywać 5 listopada 2026 r. i będzie miała istotny wpływ na codzienną praktykę projektową.

Jedną z najważniejszych zmian jest doprecyzowanie zasad wymiarowania w części rysunkowej projektu zagospodarowania działki lub terenu.

Zgodnie z nowymi przepisami:
- odległości od granic działki,
- wzajemne odległości obiektów budowlanych,
- wymiary obiektów i urządzeń budowlanych
mają być oznaczane z dokładnością do 0,01 m w zakresie niezbędnym do weryfikacji zgodności projektu z przepisami oraz decyzjami administracyjnymi.

W przypadku wartości określanych w pełnych metrach dopuszczono zapis z dokładnością do jednego miejsca po przecinku.

Zmiana ta będzie wymagała większej precyzji przy opracowywaniu dokumentacji projektowej, szczególnie w kontekście koordynacji projektów wielobranżowych i modeli BIM.

Nowelizacja doprecyzowuje również zakres informacji dotyczących dostępności obiektów dla osób z niepełnosprawnościami.

W części opisowej projektu architektoniczno-budowlanego konieczne będzie szczegółowe opisanie sposobu zapewnienia dostępu do:
- dojść i wejść do budynku,
- komunikacji pionowej i poziomej,
- pomieszczeń ogólnodostępnych,
- stanowisk postojowych,
- placów zabaw,
- przestrzeni rekreacyjnych,
- miejsc czasowego gromadzenia odpadów.

W praktyce oznacza to odejście od ogólnych deklaracji dostępności na rzecz bardziej precyzyjnego opisu konkretnych rozwiązań projektowych.

Istotnym elementem nowelizacji są także przepisy przejściowe. Ustawodawca przewidział zasadę stosowania przepisów dotychczasowych do inwestycji, dla których przed wejściem w życie nowych regulacji:
- złożono wniosek o pozwolenie na budowę,
- dokonano zgłoszenia robót,
- wydano decyzję administracyjną,
- wszczęto postępowanie legalizacyjne,
- rozpoczęto postępowanie przetargowe obejmujące wykonanie projektu budowlanego.

Dotyczy to również nowych wymagań związanych z dokładnością wymiarowania oraz opisem dostępności dla osób z niepełnosprawnościami.

Nowelizacja potwierdza kierunek zmian w polskim procesie inwestycyjnym — większy nacisk na precyzję dokumentacji, bezpieczeństwo użytkowników oraz realną dostępność projektowanej architektury.

Dla biur projektowych oznacza to konieczność aktualizacji standardów opracowań oraz dostosowania procedur projektowych do nowych wymagań formalnych jeszcze przed końcem 2026 roku.

14/05/2026

Nowe wymagania dla projektów budowlanych od 2026 r. – ochrona ludności i obiekty zbiorowej ochrony

4 maja 2026 r. opublikowano nowelizację rozporządzenia w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego. Większość przepisów wejdzie w życie 19 maja 2026 r., natomiast część regulacji zacznie obowiązywać od 5 listopada 2026 r.

Najważniejsza zmiana dotyczy dostosowania projektów budowlanych do wymagań systemu ochrony ludności i obrony cywilnej. Nowe przepisy wprowadzają dodatkowe obowiązki dla projektantów w zakresie projektowania obiektów zbiorowej ochrony, czyli budowli ochronnych oraz obiektów umożliwiających organizację miejsc doraźnego schronienia.
Rozszerzono zakres projektu budowlanego o obowiązek uwzględniania warunków ochrony ludności.

Dotyczy to zarówno części opisowej, jak i rysunkowej projektu zagospodarowania działki lub terenu.

W części opisowej projektu konieczne będzie zamieszczenie informacji dotyczących m.in.:
- usytuowania budowli ochronnej,
- odległości od obiektów wskazanych w przepisach technicznych,
- lokalizacji wyjść ewakuacyjnych i zapasowych,
- relacji tych wyjść do stref prognozowanego zagruzowania,
- wysokości budynku przyjmowanej do określenia stref zagruzowania.

Zmiany obejmują również część rysunkową projektu zagospodarowania działki lub terenu. W przypadku inwestycji wymagających zapewnienia obiektu zbiorowej ochrony dokumentacja będzie musiała zawierać dodatkowe oznaczenia dotyczące:
- wyjść ewakuacyjnych,
- wyjść zapasowych,
- stref prognozowanego zagruzowania.

Nowelizacja rozszerza także zakres projektu architektoniczno-budowlanego. W części opisowej pojawi się obowiązek przedstawienia danych dotyczących warunków ochrony ludności, w szczególności:
- rodzaju i pojemności obiektu zbiorowej ochrony,
- liczby osób mogących przebywać w poszczególnych strefach ochronnych,
- kategorii odporności budowli ochronnej,
- projektowanego czasu ochrony.
Dodatkowo część rysunkowa projektu architektoniczno-budowlanego będzie musiała zawierać rzuty kondygnacji z oznaczeniem:
- wejść,
- wyjść ewakuacyjnych,
- wyjść zapasowych,
- płaszczyzn ochrony i hermetyzacji,
- stref ochronnych,
- części obiektu przeznaczonej na miejsce doraźnego schronienia.

Nowe przepisy wyraźnie pokazują zmianę podejścia do procesu projektowego. Bezpieczeństwo użytkowników i odporność infrastruktury stają się jednym z kluczowych elementów dokumentacji projektowej.

Dla projektantów oznacza to konieczność wcześniejszego uwzględniania wymagań ochrony ludności już na etapie koncepcji architektonicznej oraz większej koordynacji międzybranżowej.

23/04/2026

Klasztor w Zwoli
Tak wygląda klasztor po 14 latach od rozpoczęcia budowy.

06/03/2026

Czasem w architekturze najtrudniejsze nie są przepisy ani projekt —
najtrudniejsze jest zadanie właściwego pytania.

W filozofii ikigai chodzi o znalezienie punktu, w którym spotykają się pasja, umiejętności, potrzeby świata i praca.

W codziennej praktyce łatwo go zgubić między terminami, uzgodnieniami i interpretacjami przepisów.

Dlatego istnieje mentoring.
Nie daje gotowych odpowiedzi — pomaga zobaczyć nowe kierunki.

Czasem wystarczy jedna rozmowa z kimś, kto już przeszedł podobną drogę.

Program Mentoringowy POOIA powstał po to, żeby architekci mogli wspierać architektów.

Jeśli utknąłeś w projekcie lub procedurze — odezwij się.
Jedna rozmowa może zmienić bardzo dużo.

Wiecej informacji zanjdziesz na stronie POOIA:

https://pomorska.iarp.pl/pokaz/program_mentoringowy_pooia_rp,2298