04/06/2024
...
https://www.facebook.com/100064623852211/posts/853525256811595/
Planujemy wspólnie z MaOIA RP, ważny dla naszego środowiska cykl szkoleń . Reforma weszła w życie w zeszłym roku , jednak obserwacje wskazują , ze duża część architektów nie potrafi prawidłowo poruszać się w wprowadzonych przez Ustawę zmianach.
Cykl szkoleń będzie dedykowany dla architektów członków IARP a będzie dotyczył reformy systemu planowania przestrzennego, która weszła w życie w 2023 r. na mocy USTAWY z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw, opublikowanej dnia 24 sierpnia 2023 r. w Dzienniku Ustaw z 2023 r. poz. 1688.
USTALONY TERMIN - 19.06.2024 o godz. 10.00-16.30 ( z godzinną przerwą) .
Reforma ruszyła - 24 września 2023 r. weszła w życie ustawa z 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw. Wielka reforma ma powstrzymać niekontrolowany rozrost miast, zajmowanie przez nową zabudowę terenów podmiejskich i wiejskich w sposób rozproszony i chaotyczny – zjawisko zwane rozlewaniem zabudowy.
Czy nam się podoba czy nie
Zmiany są faktem
Reforma wprowadza klika istotnych zmian i ma być wdrażana z wykorzystaniem różnych okresów przejściowych.
Powstał obowiązek zastąpienia w każdej gminie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego przez plan ogólny do końca 2025 roku.
Przepisy zmieniają zasady wydawania decyzji o warunkach zabudowy
Wprowadzono nowe narzędzia planistyczne takie jak zintegrowany plan inwestycyjny czy rejestr urbanistyczny
Zwiększy się również partycypacja społeczna w planowaniu.
Plan ogólny
Plan ogólny jest jednym z najistotniejszych narzędzi służących do realizacji celów reformy, mającym decydujący wpływ na pozostałe jej elementy.
O planach ogólnych dużo się mówi, ale wielu nie jest jeszcze w stanie wyobrazić sobie, jak one będą wyglądały i jak będą przygotowywane.
Zasadnicza różnica między studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego a planem ogólnym polega na tym, że plan będzie aktem prawa lokalnego.
Plan ogólny sporządzany jest obowiązkowo dla terenu całej gminy (z wyłączeniem terenów zamkniętych innych niż ustalane przez ministra właściwego do spraw transportu). Później jego zmiana będzie mogła obejmować część obszaru gminy.
Forma planu ma być zwięzła z niewielką liczbą ustaleń – co umożliwi ich standaryzację. W efekcie porównywanie treści planów przyjętych w różnych gminach i uzyskanie kompleksowej informacji o możliwościach zagospodarowania w nich nieruchomości będzie łatwiejsze. Obecnie studia bardzo różnią się między sobą zarówno szczegółowością jak i konstrukcją.
Plan ogólny będzie dokumentem całkowicie elektronicznym. Jego ustalenia będą zawarte w danych przestrzennych stanowiących załącznik do uchwały czyli integralną część normatywną planu. Uchwała w sprawie przyjęcia planu ogólnego będzie bardzo prosta, zmieści się na jednej kartce A4, poza podstawą prawną znajdzie się tam praktycznie jeden przepis mówiący o przyjęciu planu ogólnego, który jest załącznikiem w formie elektronicznej do uchwały. Plan ogólny nie będzie miał formy, do jakiej jesteśmy przyzwyczajeni: ani części tekstowej opisującej wszystkie ustalenia, ani załączników graficznych. Odczytanie planu będzie zatem możliwe wyłącznie za pomocą odpowiedniego oprogramowania typu GIS. Dla osób niedysponujących takim narzędziem pozostaną ogólnodostępne w Internecie geoportale i docelowo rejestr urbanistyczny.
Obowiązkowymi elementami planu ogólnego będą określone strefy planistyczne oraz gminne standardy urbanistyczne dotyczące tych stref. Dodatkowo w zależności od potrzeb będzie można określić obszary uzupełnienia zabudowy, w których będzie możliwe wydawanie decyzji o warunkach zabudowy, obszary zabudowy śródmiejskiej oraz obszar obowiązywania gminnych standardów dostępności infrastruktury społecznej.
Do powyższych elementów będą dopisane atrybuty, dotyczące profili funkcjonalnych oraz wskaźników, ujęte w odpowiednich tabelach.
Jak odczytać plan ogólny
Różne uwarunkowania nie będą zamieszczone w planie ogólnym, więc nie będą jego treścią. W planie nie będzie też widać działek. Należy tu zwrócić uwagę na konsekwencje takiej formy planu – trudności przy jego odczytywaniu. Aby dobrze odczytać i zrozumieć plan ogólny, zainteresowany będzie musiał połączyć sobie w odpowiednim programie dane planu ogólnego z danym pobranymi z innych źródeł, np. granice działek z ewidencji gruntów i budynków czy granice obszarów chronionych z zasobów organów je ustanawiających, itd. Dla ułatwienia oczywiście będzie można wykorzystać różne geoportale (docelowo rejestr urbanistyczny), ale wyniki wyświetlone na ekranie komputera lub wydrukowane z tak skonstruowanego widoku, łączące dane z różnych źródeł, nie są dla nikogo formalnie wiążące. Dane prezentowane za pośrednictwem tego typu narządzi nie będą formalnie dokumentem prawnym. Wiązać się to będzie z różnymi uciążliwościami w przypadku, gdy zaistnieje potrzeba odwoływania się do planu ogólnego np. w postępowaniach administracyjnych czy sądowych.
Zaletą takich rozwiązań jest to, że obojętnie czy plan ogólny będziemy oglądać zaraz po jego uchwaleniu czy za kilka lat to zawsze będziemy go oglądać na tle aktualnych danych przestrzennych np. aktualnych podziałach działek. Pozwoli to na
Pomocne uzasadnienie
Wraz z projektem planu ogólnego sporządza się obowiązkowo uzasadnienie składające się z części tekstowej i graficznej czyli form, do których jesteśmy przyzwyczajeni. Pozwoli ono zrozumieć intencje projektu i odnaleźć konkretną nieruchomość. Trzeba jednak pamiętać, że uzasadnienie nie jest aktem prawa.
Algorytmy zamiast projektowania
Mówiąc o planie ogólnym, nie sposób nie wspomnieć o metodyce wyznaczania stref planistycznych. Niestety przy ich wyznaczaniu sztuka projektowania urbanistycznego zrobi się bardzo mało istotna. Będzie to zadanie dosyć mechaniczne, w dużej części oparte o skomplikowane algorytmy matematyczne. Z jednej strony pozwoli to osiągnąć cele reformy, jednak z drugiej spowoduje, że powoli zapomnimy o pojęciach takich jak kompozycja urbanistyczna, strefowanie funkcji etc.
Obszar uzupełnienia zabudowy jest elementem planu ogólnego, który z jednej strony jest nieobligatoryjny, ale z drugiej trudno sobie wyobrazić gminy, które go nie uwzględnią, bowiem tylko w nim możliwe będą:
o wydawanie decyzji o warunkach zabudowy (z drobnymi wyjątkami),
o wskazanie stref z zabudową mieszkaniową nieobjętych planami miejscowymi niezależnie od bilansu potrzeb i chłonność terenów mieszkaniowych w gminie,
o zmiana przeznaczenie gruntów rolnych tzw. chronionych na cele nierolnicze bez zgody ministra.
Pułapki
Niestety plany ogólne niosą za sobą też wiele niebezpieczeństw dla zwykłych ludzi i inwestorów. Wiele nieruchomości straci na wartości – te, które nadmiarowo zostały wyznaczone pod inwestycje w studiach uwarunkowani kierunkach zagospodarowania przestrzennego gmin i te, na których potencjalnie można było uzyskać warunki zabudowy, a po wejściu w życie planu ogólnego stanie się to niemożliwe.
Istnieje też prawdopodobieństwo, że procesy inwestycyjne zostaną zahamowane z powodu braku planów ogólnych, które mogą nie powstać na czas z kilku powodów: braku funduszy w gminach na te opracowania i braku odpowiedniej ilości kadr urbanistów będących w stanie je przygotować – tu akurat pojawia się duża szansa dla architektów, którzy chcieliby włączyć się w tworzenie tych nowych dokumentów.
Ustawa i zawarte w niej przepisy przejściowe, które będą najważniejsze przez najbliższe 2 lata, są napisane w sposób bardzo skomplikowany i niestety często niejednoznaczny.
Czym jest GIS?.
GIS stała się najważniejszym narzędziem w planowaniu przestrzennym.
System Informacji Przestrzennej (SIP) nazywany również GIS (Geografic Information System), jest to zbiór powiązanych ze sobą elementów. To zorganizowany zbiór sprzętu komputerowego, oprogramowania, danych geograficznych i personelu przeznaczony do: zbierania, gromadzenia, aktualizacji, przetwarzania, analiz i wizualizacji postaci informacji zlokalizowanych geograficznie.
Jednym z podstawowych elementów SIP są bazy danych zawierające informacje (przestrzenne i opisowe) o obiektach.
Podstawowe funkcje programu QGIS
QGIS to darmowe oprogramowanie typu GIS. Wykorzystanie QGIS umożliwi odczyt i tworzenie danych przestrzennych zgodnych z założeniami reformy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Podstawowe zasady działania programu to między innymi możliwości wyświetlania konkretnych warstw i atrybutów
Do programu QGIS przewidziane są przez ministerstwo wtyczki APP. To specjalnie dedykowane do polskiego systemu planowania przestrzennego „podprogramy”.
Wtyczki APP oraz wtyczki do wyznaczania obszarów zwartej zabudowy umożliwi wytworzenie odpowiednich danych przestrzennych oraz ich otwieranie, przeglądanie i analizowanie wedle swoich potrzeb.
Szkolenie przygotowane jest dla architektów niezależnie od miejsca wykonywania ich zawodu. Dla tych, którzy pracują indywidualnie lub w większych pracowniach ale również dla tych, którzy są pracownikami administracji samorządowej i rządowej związanych gospodarką przestrzenną (np. instytucji opiniujących i uzgadniających projekty aktów planowania przestrzennego), zajmujących się edukacją i wszystkich związanych z szeroko pojętym planowaniem przestrzennym
/tekst. Grzegorz Chojnacki/
/red-iarp/
o programie szkolenia na stronie IARP pod linkiem
https://www.izbaarchitektow.pl/pokaz/juz_wkrotce_szkolenie_dot._zmian_ustawy_o_planowaniu_przestrzennym,2837/