02/12/2025
𝐒𝐨̛𝐧 𝐭𝐮̛̀ 𝐯𝐨̉ 𝐭𝐫𝐚̂́𝐮.
Sơn từ vỏ trấu là một loại sơn sử dụng công nghệ nano từ vỏ trấu, tạo ra sản phẩm với nhiều tính năng vượt trội như chống cháy, chống đạn, kháng khuẩn và chống gỉ.
Các tính năng nổi bật của sơn từ vỏ trấu :
* Chống cháy : Sơn có thể giúp vật liệu chịu được nhiệt độ cao (hơn 1000 độ C) trong nhiều giờ, giúp kéo dài thời gian cho lực lượng phòng cháy chữa cháy ứng phó.
* Chống đạn : Khi phủ lên vải, sơn nano từ vỏ trấu có thể tạo ra áo chống đạn mỏng nhẹ hơn áo chống đạn truyền thống rất nhiều.
* Kháng khuẩn : Sơn được bổ sung công nghệ nano bạc, giúp diệt khuẩn hiệu quả đến 99 % trên bề mặt.
* Chống gỉ : Sơn có khả năng bảo vệ kim loại khỏi bị gỉ sét, kể cả khi sử dụng trong môi trường biển.
𝟏. Đ𝐚̣̆𝐜 𝐭𝐢́𝐧𝐡 𝐜𝐮̉𝐚 𝐯𝐨̉ 𝐭𝐫𝐚̂́𝐮 𝐝𝐮̀𝐧𝐠 𝐭𝐫𝐨𝐧𝐠 𝐬𝐚̉𝐧 𝐱𝐮𝐚̂́𝐭 𝐬𝐨̛𝐧 :
Vỏ trấu (rice husk) có hai đặc điểm hóa – lý rất giá trị trong ngành sơn :
a. Hàm lượng silica (SiO₂) rất cao :
• Vỏ trấu chứa 15–20% silica tự nhiên.
• Khi đốt tạo Tro trấu (Rice Husk Ash – RHA), hàm lượng SiO₂ có thể đạt 85–95% (nếu đốt đúng cách).
• Silica ở dạng vô định hình → rất mịn, hoạt tính tốt.
* Silica là chất độn khoáng quan trọng trong nhiều công thức sơn.
b. Cấu trúc xơ – nhẹ – bền :
• Vỏ trấu dạng sợi cellulose – lignin.
• Nếu nghiền mịn → tạo được bột cellulose từ vỏ trấu dùng làm chất tạo đặc hoặc độn xơ.
𝟐. 𝐕𝐨̉ 𝐭𝐫𝐚̂́𝐮 đ𝐨́𝐧𝐠 𝐜𝐡𝐮̛́𝐜 𝐧𝐚̆𝐧𝐠 𝐠𝐢̀ 𝐭𝐫𝐨𝐧𝐠 𝐬𝐚̉𝐧 𝐱𝐮𝐚̂́𝐭 𝐬𝐨̛𝐧 :
Tùy cách xử lý, vỏ trấu có các ứng dụng khác nhau :
a. Dùng ở dạng Tro trấu (Rice Husk Ash – RHA) :
- Chức năng :
Làm chất độn silica giá rẻ thay thế silica fume, talc, CaCO₃ (một phần).
- Tác dụng :
• Tăng độ cứng màng sơn.
• Tăng chống mài mòn.
• Tăng chịu nhiệt (vì SiO₂ bền nhiệt).
• Tăng độ bám dính cho sơn vô cơ (silicate).
* Ứng dụng nhiều nhất: sơn vô cơ silicate, sơn chịu nhiệt, sơn chống mài mòn, sơn sàn.
b. Dùng ở dạng bột vỏ trấu (nghiền cơ học) :
- Chức năng :
• Làm filler tự nhiên.
• Hỗ trợ tạo độ nhám cho sơn trang trí.
• Tạo texture (sơn gỗ, sơn hiệu ứng) - Sơn tạo texture = sơn trang trí có hạt → khi thi công sẽ tạo hình khối, vân đá, vân cát, hiệu ứng xi măng, hiệu ứng bê tông thô, hoặc các dạng nổi 3D.
c. Dùng để tạo silica nano (Nano-SiO₂ từ vỏ trấu) :
Công nghệ sol-gel chiết xuất nano silica từ RHA.
- Chức năng :
Chống tia UV, chống trầy, tăng độ cứng, chống thấm nước …
- Ứng dụng : sơn phủ nano, coating cho gỗ, đá, ô tô.
𝟑. 𝐕𝐨̉ 𝐭𝐫𝐚̂́𝐮 𝐜𝐡𝐢𝐞̂́𝐦 𝐛𝐚𝐨 𝐧𝐡𝐢𝐞̂𝐮 % 𝐭𝐫𝐨𝐧𝐠 𝐬𝐨̛𝐧 :
Phụ thuộc mục đích và dạng nguyên liệu :
a. Nếu dùng tro trấu (RHA) làm filler silica :
• Sơn trang trí : 2–10%.
• Sơn công nghiệp : 5–15%.
• Sơn silicate vô cơ : 10–25% (cao nhất).
• Sơn chịu nhiệt (high temp): 5–12%.
Chú ý : Không vượt quá 20–25% vì sẽ ảnh hưởng độ mịn và độ bóng.
b. Nếu dùng bột vỏ trấu tạo texture :
Sơn hiệu ứng, sơn gỗ : 3–20% tùy độ nhám mong muốn.
c. Nếu dùng Nano SiO₂ từ vỏ trấu :
Chỉ dùng 0,3–2%, dùng nhiều hơn sẽ gây tăng độ nhớt và kết hạt.
𝐏/𝐬 : Tại Việt Nam thì Tập đoàn sơn Kova là đơn vị tiên phong ứng dụng thành công công nghệ này để sản xuất các dòng sơn chuyên dụng.
Tại Việt Nam có công ty BSB Nanotech (thương hiệu Biosilico) là công ty chuyên sản xuất silica tinh thể từ tro, vỏ trấu và cung cấp cho ngành sơn & vật liệu phủ.